Kronika 2026

W dniach 14–20 września 2026 roku w Druskiennikach i Krasnogrudzie odbył się coroczny litewsko-polski sejmik literacki. Tegorocznymi uczestnikami warsztatów byli: Irena Aleksaitė, Sigitas Birgelis, Vladas Braziūnas,  Linas Daugėla,  Birutė Jonuškaitė, Danutė Kalinauskaitė, Regina Katinaitė-Lumpickienė, Ernestas Noreika, Diana Paklonskaitė,  Aleksandra Zińczuk, Violeta Žalytė oraz liczna reprezentacja warszawskich bałtystów: Paulina Ciucka, Kacper Hermann, Dominika Jagiełka, Emilia Jarnutowska, Zuzanna Mrozikowa, Agnieszka Rembiałkowska i Joanna Tabor.

Organizatorami warsztatów byli: Związek Pisarzy Litwy, Międzynarodowe Centrum Dialogu w Krasnogrudzie, Biblioteka Publiczna w Druskiennikach oraz Muzeum Marii Konopnickiej w Suwałkach.

Foto: Wiesław Szumiński

 

We wrześniu 2026 roku nakładem Wydawnictwa Księgarnia Akademicka ukazała się właśnie książka: „Dyplomacja przełomu. Przełom w dyplomacji” (red. Arkady Rzegocki), której jedną ze współautorek jest dr Monika Michaliszyn. Część autorstwa dr Michaliszyn nosi tytuł: „Wschodnia flanka NATO – Łotwa”.

https://books.akademicka.pl/publishing/pl/catalog/book/888

Bardzo się cieszymy i gratulujemy Autorom!

 
W dniach 18-19 września 2026 roku dr hab. Inesa Szulska, prof. ucz. wzięła udział w dwóch międzynarodowych konferencjach naukowych na Litwie. 18 września wygłosiła referat „Wiosna Poezji w Warszawie (Poezijos pavasaris Varšuvoje) w latach 2016-2026 – projekt, uczestnicy, rola w dydaktyce akademickiej” podczas międzynarodowej konferencji naukowej „Poezja XXI wieku: kierunki, estetyki, idee. Konteksty środkowoeuropejskie; (17-18.09.2026, Wilno, Uniwersytet Wileński, Filia Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie). Organizatorzy wydarzenia z udziałem badaczy Polski, Ukrainy i Litwy: Centrum Polonistyczne Wydział Filologiczny Uniwersytetu Wileńskiego; Katedra Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” Wydział Filologiczny Uniwersytetu w Białymstoku; Filia Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie; Dział Badań Filologiczno-Bibliograficznych Książnica Podlaska im. Łukasza Górnickiego w Białymstoku.

Następnie 19 września była uczestniczką polsko-litewskiego sympozjum naukowego „”Margier” Władysława Syrokomli i narracje o dawnej Litwie” (18-19.09.2026, Uniwersytet Wileński–Borejkowszczyzna). W dworku Muzeum Władysława Syrokomli zaprezentowała referat o charakterze porównawczym pt. „Motyw obrony Pillen w prozie dla młodzieży (na podstawie analizy dzieł literatury polskiej i litewskiej z lat 80.-tych XIX w. – pocz. XX w.)”. Organizatorzy: Katedra Literatury Litewskiej, Wydział Filologiczny, Uniwersytet Wileński; Zakład Literatury Romantyzmu, Wydział Polonistyki, Uniwersytet Warszawski; Muzeum W. Syrokomli w Borejkowszczyźnie.

 
W dniach 4–30 czerwca 2026 roku w Zakładzie Bałtystyki staż naukowy odbyła mgr Ieva Kristinaitytė przygotowująca rozprawę doktorską „Pirmeivių literatūrinė kultūra XIX-XX a. sandūros Lietuvoje“ („Kultura literacka postępowców na Litwie na przełomie XIX-XX ww.”) pod kierunkiem prof. B. Speičytė (Katedra Literatury Litewskiej, Instytut Literatury, Kultury i Badań nad Przekładem Uniwersytetu Wileńskiego). Opiekunką stażu na UW była prof. Inesa Szulska.
 
 
27 maja 2026 roku, podczas VI Samorządowego Kongresu Trójmorza, który odbywał się na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, dr Monika Michaliszyn moderowała panel „Soft power Trójmorza: Nauka i dyplomacja w kształtowaniu przyszłości regionu” z udziałem ambasadorów Chorwacji, Łotwy oraz Czarnogóry.
 

Foto za: https://www.kul.pl/zainicjowana-przez-kul-siec-uniwersytetow-trojmorza-rosnie-w-sile,art_113918.html

 

23 maja 2026 roku ogłoszono laureatkę tegorocznej Nagrody Ossolineum za przekład poetycki. Nagrodę otrzymała Agnieszka Rembiałkowska za przekład tomu Birutė Jonuškaitė „Lista obecności”, wydanego przez Wydawnictwo Warsztaty Kultury.

Cieszymy się ogromnie i z całego serca gratulujemy Laureatce!

Zdjęcia za: post FB Ossolineum / ZNiO (bez podanego autorstwa)

 

23 maja 2026 roku, w ramach Nocy Muzeów 2026 w Muzeum Lubuskim im. Jana Dekerta w Gorzowie Wielkopolskim, dr Justyna Prusinowska wygłosiła wykład pod tytułem „W co wierzył dziad Jagiełły i trzecia ręka Kazimierza”.

Foto za: Muzeum Lubuskie (Małgorzata Sawoch / Dział Promocji Muzeum Lubuskiego)

 
W maju 2026 roku laureatką nagrody translatorskiej tegorocznej edycji festiwalu Poezijos pavasaris została nasza absolwentka – Dominika Jagiełka. Dominikę uhonorowano za przekłady dwóch zbiorów poezji litewskiej:
„Czerwony śliski pałac” Ievy Toleikytė (Biuro Literackie 2024, seria Nowy europejski kanon literacki) oraz  „Stany nieważkości / Nesvarumo būsenos” Laimy Kreivyte (Instytut Kultury Miejskiej, Gdańsk 2026 – książka nominowana do Nagrody Europejski Poeta Wolności 2026).
 
Cieszymy się ogromnie i serdecznie gratulujemy!
 

Dominika Jagiełka z poetką Laimą Kreivytė (fot. Dominik Wilczewski)
 
 
 

22 maja 2026 roku dr Joanna Tabor wygłosiła pogadankę o festiwalu Poezijos pavasaris podczas 95. Myśli Gonitwy w Pół na Puł.

Foto: Agnieszka Rembiałkowska

 

W dniach 14-15 maja 2026 roku reprezentanci warszawskiej bałtystyki wzięli udział w VIII Międzynarodowym Kongresie Lituanistów we Wrocławiu.
Podczas drugiego dnia obrad wygłosili referaty w kilku sekcjach tematycznych, m.in.:
Język litewski i lingwistyka: dr Paweł Brudzyński, One Passive, Two Auxiliaries: The Fate of esti in Old Lithuanian, Anastazja Muciek, Wspólnota bałtosłowiańska w ujęciu podstawowych pojęć z zakresu lingwistyki kognitywnej: PL, LT, ŁT, CZ;
w sekcji Literatura i pamięć: dr Joanna Tabor, „Nebėra nieko svetimo” – egzilio patirtis Liūnės Sutemos poezijoje, dr Jūratė Čerškutė (Litewski Instytut Literatury i Folkloru, współpracowniczka Zakładu Bałtystyki), Kai disertacija įdomesnė už grožinę: Dariaus Žiūros „Diserio“ atvejis;
w sekcji Historia: Stanisław Szeliga, Konflikt o tory kolejowe – likwidacja neutralnego pasa polsko-litewskiego w 1923 r., dr hab. Inesa Szulska, prof. ucz., Ruch lituanistyczny w XIX-wiecznej Warszawie: obszary, badacze, prace filologiczne.

Organizatorzy: Uniwersytet Wrocławski, Uniwersytet Witolda Wielkiego (Kowno, Litwa), Litewski Instytut Literatury i Folkloru (Wilno, Litwa), Ministerstwo Oświaty, Nauki i Sportu Republiki Litewskiej (Litwa), Koło Naukowe Labas (Uniwersytet Wrocławski), Fundacja Pobliża.

 
W dniach 11-13 maja 2026 roku gościem Zakładu Bałtystyki był dr Ramūnas Čičelis – literaturoznawca, poeta i  eseista, wykładowca Uniwersytetu Witolda Wielkiego w Kownie – który wygłosił dwa wykłady poświęcone twórczości literackiej i filmowej Jonasa Mekasa.
 
 

28 kwietnia 2026 roku gośćmi Pracowni Polsko-Bałtyckich Kontaktów Kulturowych kierowanej przez dr Monikę Michaliszyn, byłą ambasadorkę RP na Łotwie, byli przedstawiciele Łotewsko-Polskiej Grupy Parlamentarnej Saeimy Republiki Łotewskiej. W spotkaniu uczestniczył także Pan Ambasador Łotwy Raimonds Jansons.

 

 
22 kwietnia 2026 roku gościem Katedry była p. SINDIJA ANČA z Uniwersytetu Łotewskiego w Rydze, która wygłosiła wykład „Ornament w kulturze łotewskiej” („Ornaments latviešu kultūrā”).
 
 
 

W sobotę 18 kwietnia odbył się Dzień Otwarty UW. Bałtyści oczywiście również byli na nim obecni. W ramach wydarzenia miała też miejsce lekcja pokazowa języka litewskiego Labas, aš krabas, którą poprowadził dr Paweł Brudzyński.
 


11 marca 2026 roku
odbyły się warsztaty z wiązania sodasów (pająków), które poprowadziła Regina Pilipavičiūtė. Rezultat zbiorowej pracy można obejrzeć w sali 4.

fot. Agnieszka Rembiałkowska

 

29 stycznia 2026 roku odbył się pokaz zeszłorocznego litewskiego hitu kinowego – filmu „Pietinia kronikas” w reżyserii Ignasa Miškinisa (według bestsellerowej powieści Rimantasa Kmity): https://www.lrt.lt/naujienos/kultura/12/2581927/iteiktos-sidabrines-gerves-12-apdovanojimu-susizere-igno-miskinio-pietinia-kronikas. Pokaz zorganizowała dr Jūratė Čerškutė.

 

13 stycznia 2026 roku odbyła się obrona pracy doktorskiej mgr Zofii Mitan zatytułowanej: Przedstawienia przemian historycznych w polskiej i litewskiej literaturze drugiej połowy XX i początku XXI wieku (promotor – prof. dr hab. Tomasz Wójcik, promotorka pomocnicza – dr Joanna Tabor). Obrona zakończyła się pomyślnie. Serdecznie gratulujemy!